W klifach Wysp Brytyjskich zachował się najstarszy skamieniały las na świecie

8 marca 2024, 09:40

Na północnym wybrzeżu Devon i Somerset w Wielkiej Brytanii znaleziono najstarszy na Ziemi skamieniały las. Pochodzące sprzed 390 milionów lat drzewa stanowiły część wielkich lasów pokrywających wówczas Euroamerykę, superkontynent, który powstał ze zderzenia Laurencji i Bałtyki. Las z obecnej Wielkiej Brytanii jest więc o około 5 milionów lat starszy, niż dotychczasowy rekordzista, skamieniały las odkryty w Cairo w stanie Nowy Jork.



Tajemnicze symbole na glinianych cylindrach. Czy mogą być najstarszym pismem alfabetycznym?

27 listopada 2024, 11:49

W 2004 roku na stanowisku Tell Umm el-Marra w zachodniej Syrii, w grobowcu z III tysiąclecia p.n.e. znaleziono cztery gliniane cylindry. Widoczne są na nich symbole, które sprowokowały naukowców do zastanowienia się, czy nie mamy tutaj do czynienia z wczesnym pismem. Jednak symbole te nie są pismem klinowym, a to jedyny system pisma, jaki znamy z Syrii III tysiąclecia przed Chrystusem. Profesor Glenn M. Schwartz, archeolog, który prowadził wykopaliska, rozważa możliwość, że to pismo alfabetyczne, pochodzące z około 2400 r. p.n.e. Jeśli ma rację, mamy do czynienia z sensacją na skalę światową, gdyż byłoby ono o 500 lat wcześniejsze, niż najstarsze znane pisma alfabetyczne.


Nawet w epoce lodowej Arktyka nie była w całości pokryta lodowcem

9 lipca 2025, 08:22

W środowisku naukowym od dawna trwa debata, czy w czasie okresów największego ochłodzenia Arktyka była cała pokryta lodowcem szelfowym o grubości dochodzącym do 1 kilometra. O istnieniu takiego lodowca ma świadczyć podmorski krajobraz Arktyki i dane geochemiczne. Międzynarodowy zespół naukowy z Norwegii, Niemiec i Wielkiej Brytanii poinformował na łamach Science Advances, że zmiany bioproduktywności wody nie uprawniają do stwierdzenia, by w czasie ostatnich 750 tysięcy lat w Arktyce istniał lodowiec rozciągający się mniej więcej od Svalbardu po Islandię.


Antarktyka w „dziurze grawitacyjnej”. To jedna z przyczyn zlodowacenia?

17 lutego 2026, 11:50

Natężenie pola grawitacyjnego Ziemi nie jest równomierne. W jednych miejscach jest ono słabsze, w innych silniejsze. Stąd, między innymi, biorą się różnice w poziomie wody w oceanach. W miejscach gdzie grawitacja jest słabsza, poziom oceanu jest nieco niższy, gdyż woda odpływa do miejsc o silniejszej grawitacji. Najsłabsza zaś grawitacja jest nad Antarktydą. Lodowy kontynent znajduje się w „dziurze grawitacyjnej”. Alessandro M. Forte i Petar Glišović z Institut de Physique du Globe de Paris prześledzili ruch skał, który w ciągu milionów lat doprowadził do powstania tej „dziury”.


Po raz pierwszy sfotografowano najbardziej tajemnicze zwierzę wyspy Cozumel

15 czerwca 2026, 13:58

Na meksykańskiej wyspie Cozumel od tysięcy lat żyje niewielki ssak, którego istnienie do niedawna potwierdzały jedynie skamieniałości i garstka relacji świadków. Teraz, po ponad dwóch dekadach, jakie upłynęły od ostatniej obserwacji tajemniczego zwierzęcia, naukowcom udało się wreszcie sfotografować żywego osobnika – i to przy okazji jego ratowania.


Faux pas Microsoftu

16 listopada 2006, 13:38

Zune, nowy kieszonkowy odtwarzacz Microsoftu, nie jest kompatybilny z najnowszym systemem operacyjnym tego producenta - Windows Vista.


Hydrogenaza

Prąd z powietrza - interesujące ogniwo paliwowe

1 kwietnia 2007, 10:24

Doktor Fraser Armstrong i jego zespół z Oxford University wynaleźli interesujące ogniwo paliwowe, które może zrewolucjonizować sposób uzyskiwania energii. Nowe ogniwo nie wymaga wykorzystujących platynę katalizatorów ani membran oddzielających paliwo od siebie.


Prototyp ogniwa wytwarzającego wodór© Bruce Logan and Shaoan Cheng, Penn State

Energia z trawy

17 listopada 2007, 00:17

Wszystko wskazuje na to, że samochody przyszłości będą wyposażone w napęd elektryczny. Wiadomo też, że faworyzowanym źródłem energii dla takich pojazdów są ogniwa paliwowe.


Telefon na drzewie

25 kwietnia 2008, 07:53

Holenderska ekolog Roxina Soler wraz ze swoim zespołem odkryła nieznany dotąd sposób komunikacji wśród owadów. Naukowcy zauważyli, że roślinożerne insekty używają liści drzew niczym telefonu. Wymiana informacji zachodzi pomiędzy owadami żyjącymi nad ziemią oraz ich latającymi krewniakami.


Genetyczne wyczucie liczby

8 września 2008, 09:38

Ludzie rodzą się z różnie rozwiniętym naturalnym wyczuciem liczb. Ci z lepszym mają w szkole dobre oceny z matematyki już od najmłodszych lat. Słabsze zdolności w tym zakresie nie oznaczają jednak, że nic się nie da zmienić (Nature).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk